Wat zijn derivaten? (Veelgestelde vragen)

Laatst bijgewerkt: 7 oktober 2026

Derivaten zijn contracten die een overeenkomst vertegenwoordigen om een onderliggende waarde op een toekomstige datum en prijs te verhandelen. Ze geven je blootstelling aan de prijsbewegingen van een asset — zowel omhoog als omlaag — zonder dat je de asset zelf hoeft te bezitten.

Waarom derivaten traden?

Trading in derivaten verschilt op een aantal punten van het rechtstreeks verhandelen van de onderliggende waarde:

  • Winst in beide richtingen: Long gaan als je een stijging verwacht, of short als je een daling verwacht.
  • Hefboomwerking: Beheer een grotere positie met minder kapitaal, waardoor zowel potentiële winsten als verliezen worden vergroot.
  • Hedging: Bescherm bestaande bezittingen tegen ongunstige prijsbewegingen.
Risicowaarschuwing:

Contracten & instrumenten

Kraken Derivatives biedt zowel perpetual als fixed maturity contracten (maandelijks, kwartaal en halfjaarlijks*) in twee wallet-types: Coin-M en Multi-M. Contracten komen in twee uitbetalingsstructuren: inverse en lineair.

Volledige details over de genoteerde contracten:

*Halfjaarlijkse contracts zijn alleen beschikbaar voor BTC en ETH.

Opmerking:

Inverse contracts (Coin-M) hebben een niet-lineaire uitbetaling. Je plaatst crypto als onderpand en winst/verlies wordt afgewikkeld in diezelfde crypto. Omdat het onderpand en de contractdenominatie in verschillende valuta's luiden, is de uitbetalingscurve niet-lineair: een prijsstijging van 10% op een BTC/USD inverse contract levert 9,09% BTC-winst op, terwijl een daling van 10% een winst van 11,1% BTC oplevert.

Lineaire contracts (Multi-M) hebben een directe 1:1-uitbetaling. Als de prijs 10% in jouw voordeel beweegt, is je winst 10%. W/V wordt standaard afgewikkeld in USD, met de mogelijkheid om een andere onderpandvaluta te kiezen.

Inverse (Coin-M) voorbeeld:

Je koopt 100.000 BTC/USD (PI_BTCUSD) contracts tegen $35.000. Elk contract is $1 waard, dus dit is een nominale positie van $100.000. De prijs stijgt naar $40.000 en je verkoopt.

(1 / Instapprijs − 1 / Uitstapprijs) × Positiegrootte

(1 / 35.000 − 1 / 40.000) × 100.000 = 0,3571 BTC winst

Lineair (Multi-M) voorbeeld:

Je koopt 1.000 SOL/USD (PF_SOLUSD) contracts tegen $85. Elk contract is 1 SOL waard. De prijs stijgt naar $105 en je verkoopt.

(Uitstapprijs − Instapprijs) × Positiegrootte

(105 − 85) × 1.000 = $20.000 USD winst

Coin-M vs. Multi-M

Coin-MMulti-M
Contracttype
OmgekeerdLinear
Onderpandvaluta's
BTC, ETH, LTC, XRP (één per wallet)
20+ assets, waaronder USD, stablecoins en crypto
Wallet-structuur
Aparte wallet per onderpandasset
Één wallet voor alle onderpandvaluta's
Margemodi
Alleen cross-margin
Cross-margin (standaard) en geïsoleerde marge
Contractwaarde
1 contract = $1 USD
1 contract = 1 eenheid van de basis-asset
LeverageTot wel 50xTot wel 50x
P&L-valuta
Afgewikkeld in de onderpandvaluta (bijv. BTC voor BTC/USD)
Standaard afgewikkeld in USD, met de optie een andere onderpandvaluta te kiezen
Haircut op onderpand
Geen
Ja, van toepassing op niet-USD-onderpand
Conversiekosten
Geen
Ja, van toepassing bij niet-USD-conversies
Tip

Met Multi-M-derivaten kun je een breed scala aan paren traden met meerdere assets als onderpand. Net als bij margin trading op de spot-exchange van Kraken kunnen je posities worden gedekt door cash, crypto's of stablecoins – allemaal vanuit één wallet.

Coin-M: Winst en verlies worden afgewikkeld in de basisonderpandvaluta. Bij het traden van BTC/USD wordt je P&L dus afgewikkeld in BTC.

Multi-M: P&L wordt standaard afgewikkeld in USD, maar je kunt de uitbetalingsvaluta wijzigen naar elk ondersteund onderpand-asset. Verliezen worden altijd verrekend in USD. Als je wallet onvoldoende USD bevat om een verlies te dekken, wordt automatisch een conversie vanuit een andere onderpandvaluta uitgevoerd en zijn er conversiekosten van toepassing.

Kosten en vergoedingen

De tradingkosten zijn gelijk voor zowel Coin-M als Multi-M contracten en volgen een maker/taker-model op basis van je 30-daags tradingvolume. Hoe hoger je volume, hoe lager de kosten. Zie het Kostenoverzicht voor alle details.

De funding rate is een periodieke betaling tussen long- en shorthouders op perpetual contracten. Deze wordt bepaald door de premium of korting van het perpetual contract ten opzichte van de indexprijs, en geldt voor zowel Coin-M als Multi-M perpetuals. De funding rates kunnen per paar verschillen tussen Coin-M en Multi-M voor hetzelfde asset, door uiteenlopende marktomstandigheden.

Ja. Multi-M kent twee extra soorten kosten die niet van toepassing zijn op Coin-M:

Conversiekosten: Wanneer winst en verlies, funding of Tradingkosten moeten worden afgewikkeld en je Wallet onvoldoende USD bevat, wordt niet-USD onderpand automatisch omgezet en worden er kosten in rekening gebracht.

Rente: Kan van toepassing zijn op grote niet-gerealiseerde verliezen die niet gedekt zijn door USD.

Zie voor alle details Kosten voor Multi-M Derivaten.

Marge & risico

Lineair Multi-M

Elke in de Multi-M Wallet ondersteunde onderpandvaluta voor derivaten kan worden gebruikt als marge voor posities op elk Multi-M contract.

Inverse Coin-M

BTC, ETH, LTC, XRP

Elke onderpandvaluta heeft een eigen, afzonderlijke marge-wallet om het risico te beperken. 

Alleen de basisasset van het paar is geldig als onderpand. BTC/USD-contracten vereisen bijvoorbeeld BTC als onderpand. 

Zie Derivates Collateral Currencies voor meer informatie over ondersteunde valuta's.

 

Beide wallet-typen ondersteunen tot 50x hefboomwerking, met margevereisten die oplopen op basis van de positiegrootte. Zie Margin Schedule and Maximum Leverage.

Coin-M gebruikt uitsluitend cross-margin. Elke asset heeft een eigen wallet, waardoor het risico per asset van nature geïsoleerd is – maar binnen een wallet staat al het tegoed op het spel. Margin netting is beschikbaar tussen perpetual- en vaste posities van dezelfde asset.

Multi-M biedt zowel cross-margin als geïsoleerde marge. Cross-margin gebruikt het volledige wallet-tegoed als onderpand. Met geïsoleerde marge wijs je specifiek onderpand toe aan één positie, zodat de rest van je wallet beschermd blijft. Je kunt ook ongerealiseerde winst opnemen terwijl je een positie open houdt.

Nee. Het Equity Protection Process en het Position Assignment System van Kraken zorgen ervoor dat liquidaties nooit leiden tot negatieve saldi, zonder dat een verzekeringsfonds of claw-backs nodig zijn. Als een liquidatie niet kan worden uitgevoerd via het orderboek, doorloopt deze een geordend afwikkelingsproces: eerst aangeboden aan market makers, daarna als laatste redmiddel beëindigd om systeemverliezen te voorkomen. 

Handelsregels

Het hangt af van je doelstelling. Perpetual contracts zijn het meest geschikt voor langetermijnposities: ze verlopen niet en hoeven niet te worden gerold, maar ze hebben wel een funding rate die positief of negatief kan zijn. Perpetuals hebben doorgaans de diepste liquiditeit. Contracts met vaste vervaldatum (maandelijks, driemaandelijks, halfjaarlijks) zijn mogelijk beter geschikt voor hedging-strategieën of het innemen van een positie op een specifieke tijdshorizon.

Je positie wordt contant afgewikkeld tegen een koers die de onderliggende spotmarktprijs vertegenwoordigt.

Het verschil wordt voornamelijk veroorzaakt door onevenwichtigheden tussen vraag en aanbod. Bij sterke vraag naar leveraged long blootstelling kunnen derivaten met een premium ten opzichte van de spotprijs worden verhandeld. Het omgekeerde leidt tot een discount. Op traditionele markten spelen ook factoren zoals rente en dividenden een rol.

Kraken Derivatives treedt niet op als je tegenpartij. Wanneer je een Order plaatst, wordt deze door het handelssysteem gekoppeld aan de tegengestelde Order van een andere Gebruiker. De Exchange behoudt zich het recht voor om Orders te weigeren die kunnen leiden tot marktmanipulatie of andere oneerlijke situaties.

Niet in dezelfde vervaldatum. Als je een longpositie hebt en een verkooporder van gelijke grootte op hetzelfde Contract plaatst, wordt de longpositie gesloten. Je kunt echter wel een long aanhouden in één vervaldatum (bijv. de perpetual) en een short in een andere (bijv. de maandelijkse vaste) op hetzelfde asset.

Ja. Je kunt elke positie op elk moment sluiten door een tegengestelde order te plaatsen (verkopen om een long te sluiten, kopen om een short te sluiten). De partij aan de andere kant van je sluitingstransactie neemt jouw verplichtingen over.

Nee, tenzij er bestaande open limietorders zijn die de positie zouden sluiten als ze worden uitgevoerd. In dat geval beschouwt het systeem deze als je sluitingsorders, en worden eventuele extra orders op hetzelfde contract behandeld als nieuwe positie-orders waarvoor marge vereist is. Zie Ordertypes voor meer informatie.

Klaar om te beginnen met traden?

DoelArtikel
Trade Multi-M (lineaire) derivatenDerivatentrading met Multi-M
Trade Coin-M (inverse) derivatenDerivatentrading met Coin-M
Bekijk de volledige derivatenglossaryGlossary Derivatentrading
Meer vragen stellenContact opnemen met Kraken-ondersteuning